Përse urrejtje?


Përveç të gjithë dëshirës së madhe që kemi për të mbështetur skuadrën e kombëtares sonë të futbollit në ndeshjet e saj përballë çdo skuadre tjetër kundërshtare, sfida e javës së kaluar përligji atë frikën e madhe të brendshme që qëndronte e fjetur brenda nesh, frikën nga turpërimi prej humbjes. 

M’u rikthyen më aktuale se kurrë ndonjëherë këngët e Eposit të Kreshnikëve ku Muji dhe Halili ndeshen kundër hasmit të betuar që nuk i ndahet hap pas hapi, që i ndjek dhe u vret të afërmit, dhe i cënon aty ku shqiptari nuk duron, vatrën. Ashtu si në vargjet e Eposit, djemtë u rrethuan në fushë ashtu si Omeri në bjeshkë…

U shfaq urrejtja ndaj popullit tonë, ndaj vendit tonë, ndaj nesh. Dhe ne që mendonim të shkonim për turizëm kulturor atje u rrënqethëm teksa pamë flamurin tonë kuqezi të kthyer kokëposhtë që digjej mes flakësh. U drithëruam dhe na ndali zemra në çastin kur pamë sesi shqiptari rendi si shigjetë të shpëtonte flamurin nga duart e shkelësit.

Dhe PO, flitet për simbolet tona, për flamurin kuq e zi, e jo për flamurin blu me të verdhë që përpiqet këto gjashtë vite të ngrihet mbi kokat e një cope të kësaj toke mbetur jashtë kufijve vetëm një vit pas shpalljes së pavarësisë tonë. Janë figurat tona kombëtare, burrat e shtetit që përfaqësojnë pikërisht vendin tonë, e jo sot, por plot një shekull më parë janë ata që më të vegjël e të dobët se kurrë guxuan të kthejnë ëndrrën për pavarësi në realitet. Në flamurin që u valëvit mbi stadium ishin dy figura simbol për popullin tonë e midis tyre dhe ai që artikuloi aktin e mëvetësisë së popullit tonë.

Po përpara se të harroni e të bini në letargjinë e përditshme të rutinës tuaj, ju lutem kuptojeni se të tregosh patriotizëm nuk është mëkat, por po të jesh nacionalist ekstrem nuk ke ndonjë ndryshim nga rreziku i rënies dhe rikthimit të tmerrit dhe territ nazist, të cilin për të mos e harruar e rrjedhimisht mos-përsëritur, e rikujtojmë çdo vit dhe e dënojmë sa herë mundemi.

Është një turmë që urren, që sublimon frustrimin shumëvjeçar të të pasurit dy shtete të të njëjtit komb. Tashmë ky është realiteti ballkanik ku e drejta dhe padrejtësitë historike nuk barazohet më dot me numra. Thellësisht mendoj se turma ra viktimë e realizmit naiv. Ata panë në sy frikën e tyre më të madhe të cilën u përpoqën ta mundin, frikën e një vendi të vogël të madh, frikën e një kombi të dobët të fortë. Panë Omerin të ngrihej e të bëhej Muj. Ndërsa ne, ne pamë një turmë të ekzaltuar dhe të vetë-zhgënjyer që sillej brenda të gjitha pritshmërive.

E njohur si Efekti i Benjamin Franklinit vetë-zhgënjimi lidhet me faktin se ne sillemi mirë ndaj njerëzve që na pëlqejnë dhe sillemi keq ndaj atyre që nuk i pëlqejmë. Më pas me kalimin e viteve ne fillojmë të pëlqejmë njerëzit ndaj të cilëve kryejmë veprime të mira dhe të mos pëlqejmë njerëzit ndaj të cilëve sillemi jo mirë. Në një farë mënyre, frika nga mos-pëlqimi reciprok nisi që në momentin e mbërritjes në qytet të përfaqësueses tonë, dhe vetë atmosfera e krijuar dhe e nxitur edhe nga efekti shumë i madh i medias dhe bombardimi mendor që iu bë të dyja palëve me mesazhe dhe pritshmëri të drejtuara negativisht. Tensioni në ajër u rrit aq sa të gjithë iu trembën në heshtje dhe në brendësi u krijuan kushtet për një degradim të turmës drejt dhunës.

Më pëlqen ta shoh më teorikisht këtë çështje. Realizmi naiv, është prirja jonë për ta parë botën jashtë nesh objektivisht pra ashtu siç dhe ajo është duke përfaqësuar një pasqyrë reale të saj. Por nga ana tjetër rezultatet e perceptimeve tona marrin jetë brenda trurit tonë, e si të tilla nuk ka sesi të jenë tërësisht objektive dhe të përputhshme me botën jashtë nesh, pasi perceptimet tona lidhen ngushtësisht me vetë përvojat tona individuale, të cilat na detyrojnë të përjetojmë në atë formë të caktuar një ngjarje apo dukuri. Për ta përmbledhur ne jemi shumë të aftë për të zhgënjyer veten dhe tepër të pazotë për të vlerësuar rastet kur vetë perceptimet tona, qëndrimet, përshtypjet, dhe opinionet tona për botën e jashtme tjetërsohen nga vetë bota jonë e brendshme. 

Në përpjekjen e përditshme gjatë përvojës së ndërgjegjshme shpesh ndjehemi sikur kemi thikën ndarëse e cila gjen motivin tek mendimet dhe gjërat të cilave u besojmë. Na duket sikur personi që është në vendin tonë sillet njësoj siç do të silleshim dhe vetë ne, e për këtë arsye shpesh dëgjojmë dhe lexojmë se ne vetë i krijojmë ato që besojmë. Kjo qëndron shkurtimisht në thelb të asaj që Gandi shprehu kur tha se mendimet tona bëhen fjalët tona, fjalët tona bëhen veprimet tona, veprimet tona bëhen karakteri ynë, karakteri ynë bëhet fati ynë. Në këtë mënyrë ne brendësojmë ato veprime që na përcaktojnë se kush jemi.

E pra, u artikulua urrejtja, u nxit urrejtja, u injektua në të gjitha mënyrat urrejta, u kryen të gjitha veprimet jo të mira për të përligjur urrejtjen ndaj subjekteve që përfaqësonin objektin e urryer, u kënduan këngët e urrejtjes, u dogj simboli, por nuk u mposht dot frika, frika nga urrejtja.

Por nëse Omeri e humbi jetën dhe Ajkuna e vajtoi mbi gur, djemtë tanë u kthyen dhe na bënë më kokëlartë se kurrë.
Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s